ADRENOKORTİKOTROPİK HORMON (ACTH)

Test Adı: Adrenokortikotropik Hormon (ACTH)
Örnek Bilgileri
Örnek Cinsi: Plazma (EDTA) / dondurulmuş

Örnek Özellikleri: Örnek 08:00-10:00 veya 16:00-18:00 saatleri arasında alınmalı ve tüp üzerine alım zamanı belirtilmelidir. Örnek tüpü buz-su karışımı içeren bir kapta soğutulur ve soğutuculu bir santrifüjde plazma ayrılır. Soğutuculu santrifüj yok ise örnek tüpü buz-su karışımı içeren kapta bekletilerek (santrifüj etmeden) plazmanın ayrılması sağlanır ve ayrılan plazma hemen dondurulur. Soğuk zincire çok dikkat edilmelidir, zira dondurulup çözülmüş örnekler analiz için uygun değildir.

Örnek Miktarı: 1 mL (en az 0.5 mL)
Kap/Kapak: Mor
Transport: -18ºC ve altı

Red Kriterleri: Hemolizli, bulanık, fibrinli örnekler ve aşırı ikterik, aşırı lipemik örnekler kabul edilmez. Dondurulup çözülmüş örnekler analiz için uygun değildir. Heparinli plazma kabul edilmez.

Stabilite
Oda Isısında:
Buzdolabında:
Donmuş Olarak: 2 ay
Metod: IRMA
Çalışma Günü: Pazartesi, Perşembe
Rapor Tarihi: Aynı gün 18:30

Referans Aralıkları
Aralık Referans Değeri
İnsan için 1 gün 50-570 pg/mL
İnsan için 2-29 gün saat 08:00-10:00 : 8-63 pg/mL
İnsan için 1-11 ay saat 08:00-10:00 : 8-63 pg/mL
İnsan için 1-99 yaş saat 08:00-10:00 : 8-63 pg/mL

Genel Bilgiler: Kortikotrop hormon (adrenokortikotropin veya ACTH), adrenal korteksde kortizol sentezini stimüle eder. ACTH sekresyonu adrenal ile hipotalamo-hipofizer düzenleyici mekanizmalar ile kontrol edilir ve plazma kortizol düzeyine bağlıdır. Fizyolojik olarak kortizol salınımının 1 saat öncesinde ACTH salınımı diurnal ritm (sirkadyen ritm) gösterir. Normal günlük yaşamda gece yarısına doğru ACTH düzeyi ve buna bağlı olarak kortizol salınımı en düşük değerlere iner. Gece boyunca ACTH salınımı giderek artar ve sabahın ilk saatlerinde (06:00 civarında) ACTH ve kortizol zirve değerlere ulaşır. Bu ritm yeni doğanlarda bulunmaz ve 2 yaş civarında görülmeye başlar. Bazal düzey, menstruel siklus ve gebeliğe bağımlıdır. Fizyolojik, metabolik ve psikolojik stres durumlarında hipotalamustan salınan CRH (Corticotropin Releasing Hormon), ACTH düzeylerinde artışa yol açar. Patolojik durumlarda plazma ACTH düzeylerinin kantitatif analizi kortiko-adrenal konjenital adrenal hiperplazi ve glukokortikoid hiperkortikolizm teşhisinde önemli bilgiler verir. Hipotalamo-hipofiz-adrenal bozukluklarda tanı koymak amacıyla ACTH supresyonu veya stimulasyonuna dayanan pek çok test yapılabilir. Primer adrenal yetersizliklerde hastalığın adrenal kaynaklı olduğunu gösteren yüksek ACTH düzeyleri görülür. Düşük ACTH düzeyleri, sekonder adrenal yetersizliklerde bulunur. Cushing sendromu bulunan hastalarda ACTH düzeyi sendromun etiyolojisine göre değişir. Cushing hastalığında diurnal ritmin bozulmasından dolayı düzeyi normalin üzerinde bulunur. Bununla beraber, adrenokortikal adenomada ACTH düzeyi normalin altındadır ve kortikosurrenalomada ise çok düşüktür. ACTH düzeylerinde yükselmeye özellikle paraneoplastik hiperkortizolizm olan vakalarda dikkat edilmelidir.